De paradox van EdTech: Wie onderwijst hogere orde denkvaardigheden wanneer AI cognitieve middelen vrijmaakt?
In 2026 is EdTech meer dan alleen maar 'een tablet toevoegen aan de klas'.
De prijs van cognitieve ontlasting
Op X is er een standpunt uit de Japanse onderwijswereld:
"De cognitieve ontlasting die hier wordt genoemd, moet positief worden bekeken. De sleutel is hoe je de cognitieve middelen die AI vrijmaakt, kunt gebruiken voor hogere orde denkvaardigheden." — @Midogonpapa
Dit is de kernparadox van EdTech: AI kan taken van een lager niveau afhandelen, maar wie leert studenten de cognitieve middelen die ze besparen te gebruiken?
Het traditionele onderwijssysteem is nooit ontworpen voor een systematische training van 'hogere orde denkvaardigheden'. Wanneer AI de informatie ophaalt, basisberekeningen uitvoert en tekst genereert, hoeven docenten niet minder te doen, maar juist meer - maar dan wel heel ander werk.
De tekortkomingen van multimodale modellen
Op X deelde iemand een recent onderzoek:
"De EDU-CIRCUIT-HW benchmark evalueert hoe multimodale LLM's handgeschreven STEM-oplossingen verwerken. Spoiler alert: zelfs de beste modellen hebben nog steeds moeite met de rommelige, echte handgeschreven inhoud in complexe natuurkunde en wiskunde." — @asteris_ai
Dit is een verwaarloosd probleem: EdTech-producten gaan vaak uit van een perfecte digitale invoer. Maar een echte klas zit vol met handgeschreven notities, slordige formules en vage diagrammen.
AI kan mooie oplossingen genereren, maar het herkennen van het slordige afleidingsproces van een student? Dat is nog steeds een onopgelost probleem.
Niet informatie onderwijzen, maar uitleg
Op X is er een treffend standpunt:
"Geen informatie onderwijzen. Uitleg onderwijzen. Zonder uitleg kunnen leerlingen alleen maar gissen." — @elearning4all
Dit is het kernprincipe van EdTech-productontwerp. De meeste educatieve software richt zich op 'contentpresentatie' - meer video's, meer interactieve grafieken.
Maar de bottleneck van het leren is nooit een gebrek aan informatie, maar een gebrek aan uitleg. Studenten hebben niet meer content nodig, maar betere steigers - bruggen die hen helpen te begrijpen 'waarom het zo is'.
Niet alleen software bouwen
Op X wees iemand op een realiteit:
"Daarom moet je scholen bouwen, en niet alleen EdTech-software." — @ben_m_somers
EdTech-ondernemers onderschatten vaak de complexiteit van de entiteit 'school'. Een school is niet alleen een plek waar leren plaatsvindt, het is:
- Een ruimte voor socialisatie
- Een mechanisme voor regulering en bescherming
- Een systeem van standaardisatie en certificering
- Een interface voor ouders en de gemeenschap
Software kan een deel van de onderwijsfuncties vervangen, maar niet de sociale infrastructuur van de school.
Taalbescherming en EdTech
Op X is er een interessant voorbeeld:
"De presentatie van het FreeVoice-project aan de Mahayana Tibetan Language Protection Foundation moet zich richten op het gebruik van Tibetaanse taalmodellen in EdTech om de Tibetaanse cultuur te beschermen en te promoten." — @venice_mind
Dit is een verwaarloosd toepassingsgebied van EdTech: taalbescherming. Wanneer reguliere AI-modellen allemaal op het Engels zijn gericht, kunnen kleine talen een leefruimte verwerven via gelokaliseerde EdTech-tools.
Dit is geen liefdadigheid, maar een absolute noodzaak voor technische diversiteit.
Van Chromebooks tot klassenmanagement
Op X klagen docenten:
"Klaar om Chromebooks uit het raam te gooien? Probeer dit eerst: schakel kopiëren en plakken uit om AI-gebruik te blokkeren. Hoor weer de echte stemmen van studenten in deze dappere nieuwe wereld." — @brain_raider
Dit is het realistische dilemma van EdTech-implementatie: een verkeerde afstemming van tools en doelen.
Chromebooks waren bedoeld om het leren te verbeteren, maar zijn nu een bron van afleiding die moet worden 'beheerd'. Het uitschakelen van kopiëren en plakken, een onhandige oplossing, weerspiegelt de defensieve houding van het onderwijssysteem ten opzichte van AI - niet hoe het te gebruiken, maar hoe het te beperken.
Onderwijsuitgaven staan niet gelijk aan effectiviteit
Op X stelt iemand een veel voorkomende aanname in twijfel:
"Onderwijsuitgaven zijn de illusie van 'hoe meer je uitgeeft, hoe beter het effect'." — @HITOMARE
De EdTech-industrie gebruikt graag de 'omvang van de onderwijsmarkt' om investeerders te overtuigen. Maar de echte bottleneck is niet het geld, maar het absorptievermogen van het onderwijssysteem.
Hoeveel nieuwe tools kan een school per jaar accepteren? Hoeveel nieuwe platforms kunnen docenten leren? Hoeveel interfaceveranderingen kunnen studenten zich aanpassen?
Het antwoord is meestal veel lager dan EdTech-bedrijven verwachten.
Conclusie
Het volgende decennium van EdTech is niet 'meer AI', maar 'betere integratie':
- AI behandelt taken van een lager niveau, docenten richten zich op hogere orde denkvaardigheden
- Erken de beperkingen van multimodale modellen, ga niet uit van perfecte invoer
- Software is slechts een hulpmiddel, de school is een sociale infrastructuur
- Taalbescherming is een absolute noodzaak voor technische diversiteit
- Het beheersen van AI is realistischer dan het uitschakelen van AI
Technologie kan de 'efficiëntie' van het onderwijs veranderen, maar de 'essentie' van het onderwijs - uitleg, begeleiding, socialisatie - vereist nog steeds mensen.
EdTech is geen vervanging voor onderwijs, maar een herverdeling van onderwijsmiddelen. De vraag is: is de verdeling correct?





