Mwongozo wa Kuanzisha Docker: Jinsi ya Kutumia Docker Kuunda na Kudhibiti Kontena

Docker ni jukwaa la wazi la kuunda kontena, ambalo linaweza kusaidia waendelezaji kufunga, kusambaza, na kuendesha programu. Makala hii itakuelekeza hatua kwa hatua jinsi ya kutumia Docker kuunda na kudhibiti kontena, ili kuwezesha kudumisha umoja wa programu katika mazingira tofauti.

1. Nini ni Docker?

Docker ni jukwaa la wazi, linalowezesha waendelezaji kujenga, kupeleka, na kudhibiti programu zilizowekwa kwenye kontena kwa urahisi. Kontena ni nyepesi, yanaweza kuhamasishwa, na yanaweza kuendesha kwa njia sawa mahali popote, kuhakikisha umoja na upanuzi wa programu.

2. Kusakinisha Docker

Kabla ya kuanza, unahitaji kusakinisha Docker kwenye mfumo wako wa uendeshaji. Hapa kuna hatua za kusakinisha kwenye mifumo tofauti ya uendeshaji:

2.1 Windows

1. Tembelea tovuti rasmi ya Docker kupakua Docker Desktop: Docker Downloads.
2. Bonyeza mara mbili kwenye faili ya Docker Desktop Installer.exe iliyopakuliwa, fuata maelekezo kumaliza usakinishaji.
3. Baada ya kumaliza usakinishaji, anzisha Docker Desktop na hakikisha inafanya kazi kwenye tray ya mfumo.

2.2 macOS

1. Tembelea tovuti rasmi ya Docker kupakua Docker Desktop: Docker Downloads.
2. Bonyeza mara mbili kwenye faili ya .dmg iliyopakuliwa, buruta Docker kwenye folda ya programu.
3. Anzisha Docker Desktop na hakikisha inafanya kazi kwenye bar ya hali.

2.3 Linux

Katika Linux, unaweza kusakinisha Docker kupitia meneja wa pakiti. Kwa mfano, kwa Ubuntu:

sudo apt update
sudo apt install -y \
    ca-certificates \
    curl \
    gnupg \
    lsb-release
sudo mkdir -p /etc/apt/keyrings
curl -fsSL https://download.docker.com/linux/ubuntu/gpg | sudo tee /etc/apt/keyrings/docker.gpg > /dev/null
echo "deb [arch=amd64 signed-by=/etc/apt/keyrings/docker.gpg] https://download.docker.com/linux/ubuntu $(lsb_release -cs) stable" | sudo tee /etc/apt/sources.list.d/docker.list > /dev/null
sudo apt update
sudo apt install -y docker-ce docker-ce-cli containerd.io docker-compose-plugin

Baada ya kumaliza usakinishaji, unaweza kutumia amri ifuatayo kuangalia kama Docker imefanikiwa kusakinishwa:

docker --version

3. Kuunda Kontena Yako ya Kwanza ya Docker

Sasa, tutatumia amri za Docker kuunda kontena rahisi.

3.1 Kupakua Picha

Docker hutumia picha kuunda kontena, picha zinaweza kufikiriwa kama templeti za programu. Kwa mfano, tunaweza kupakua picha rahisi ya Ubuntu kutoka Docker Hub:

docker pull ubuntu

3.2 Kuendesha Kontena

Baada ya kupakua picha, tumia amri ifuatayo kuanzisha kontena jipya:

docker run -it ubuntu /bin/bash

Maelezo ya vigezo vya amri hapo juu ni kama ifuatavyo:

• run: Kuendesha kontena jipya
• -it: Kutumia terminal ya mwingiliano
• ubuntu: Jina la picha
• /bin/bash: Amri inayotakiwa kuendesha baada ya kuanzisha kontena

Sasa unapaswa kuwa ndani ya kontena ya Ubuntu, ingiza exit ili kutoka kwenye kontena.

4. Kudhibiti Kontena za Docker

4.1 Kuangalia Kontena Zinazoendesha

Unaweza kutumia amri ifuatayo kuangalia kontena zote zinazofanya kazi kwa sasa:

docker ps

4.2 Kuangalia Kontena Zote

Ili kuangalia kontena zote (ikiwemo zile zilizositishwa), unaweza kutumia:

docker ps -a

4.3 Kusitisha na Kuanzisha Kontena

Ikiwa unataka kusitisha kontena inayofanya kazi, unaweza kutumia amri ifuatayo:

docker stop 

Ili kuanzisha tena kontena iliyositishwa:

docker start 

4.4 Kufuta Kontena

Ili kufuta kontena, unaweza kutumia:

docker rm 

5. Kuunda na Kutumia Dockerfile

Dockerfile ni faili ya maandiko, ina maagizo kadhaa, inayotumiwa kujenga picha za Docker kiotomatiki. Hapa kuna mfano rahisi wa Dockerfile, unaounda picha inayojumuisha Python.

5.1 Kuunda Dockerfile

Katika folda uliyochagua, unda faili ya Dockerfile na ongeza maudhui yafuatayo:

# Tumia picha ya msingi ya Python rasmi
FROM python:3.9-slim

# Weka folda ya kazi
WORKDIR /app

# Nakili faili kutoka folda ya sasa ndani ya kontena
COPY . .

# Sakinisha utegemezi
RUN pip install -r requirements.txt

# Weka amri inayotakiwa kuendesha baada ya kuanzisha kontena
CMD ["python", "app.py"]

5.2 Kujenga Picha

Katika folda ilipo faili ya Dockerfile, tumia amri ifuatayo kujenga picha:

docker build -t my-python-app .

5.3 Kuendesha Picha Yako

Baada ya kujenga picha, unaweza kutumia amri ifuatayo kuendesha:

docker run -d -p 5000:5000 my-python-app

Amri hii itachora bandari ya 5000 ya kontena kwenye bandari ya 5000 ya mwenyeji.

6. Hitimisho

Kupitia hatua hizi, umepata uelewa wa msingi wa dhana za Docker, njia za usakinishaji, na jinsi ya kuunda na kudhibiti kontena. Docker inafanya maendeleo na upelelezi kuwa rahisi na yenye ufanisi, na inaweza kusaidia kudumisha umoja wa programu katika mazingira tofauti. Katika kazi halisi, kutumia uwezo wa Docker pamoja na zana za CI/CD, kutaboresha sana ufanisi wa mchakato wa maendeleo.

Kadri teknolojia inavyoendelea, matumizi ya Docker yanaendelea kupanuka, kujifunza Docker kutaleta uwezekano zaidi katika kazi yako ya maendeleo ya programu. Tunatumai mwongozo huu utaweza kukusaidia kuanza vizuri na Docker! Ikiwa una maswali, karibisha kujadili katika sehemu ya maoni.